LED's

Licht is belangrijk voor de groei en ontwikkeling van het gewas. Er wordt gezocht naar mogelijkheden om het huidige kunstlicht van met name de SON-T-belichting energie-efficiënter in te zetten en te produceren. 

Het Platform Licht heeft de resultaten en ervaringen met ledbelichting in het onderzoek en de praktijk op een rij gezet in een leaflet. Ledbelichting is zuiniger met energie en biedt kansen voor de toekomst.

De resultaten tot nog toe:

• Er is geen meerproductie geconstateerd bij ledbelichting met rood-blauwe leds als alternatief voor SON-T, ook al is het gemis aan warmtestraling gecompenseerd.
• De verhouding tussen rood, verrood en blauw licht is belangrijk voor ontwikkelingsprocessen van de plant.
• Bij open gewassen, zoals de opkweek van groentegewassen, liggen er kansen om de opkweek veel sneller te laten verlopen door het belichtingsspectrum te optimaliseren.
• Bij ledbelichting is het gemis aan warmtestraling een groot nadeel voor een goede plantengroei. Hoe dat gemis gecompenseerd kan worden is duidelijk, maar kost extra energie.
• Met led als tussenbelichting in combinatie met SON-T wordt het kunstlicht beter verdeeld over de plant. Bij hoge lichtniveau’s leidt dit tot een betere lichtbenutting.
• Er is een meetprotocol opgesteld hoe de energie-efficiëntie van de lampen gemeten moet worden zodat ze onderling goed vergelijkbaar zijn voor wat betreft het omzetten van elektrici¬teit in licht.

Per gewas wordt het volgende geconstateerd:

Tomaat

30% besparing op energie bij een gelijke productie met led als tussenbelichting is haalbaar in combinatie met Het Nieuwe Telen. Belichten alleen wanneer echt nodig.

Paprika

Onderzoek in de praktijk heeft aangetoond dat ledbelichting kan werken als stuurlicht, maar sturing van de vrucht¬zetting met temperatuur is eenvoudiger en goedkoper te realiseren.

Chrysant

Proeven in een klimaatkamer hebben uitgewezen dat door het spectrum met ledbelichting te variëren chrysanten ook onder lange dag in bloei kunnen komen. In onderzoekskassen met natuurlijk licht was dit niet mogelijk.

Roos

Uit praktijkonderzoek blijkt dat met rood-blauwe tussenbelichting de knopuitloop gestimuleerd kan worden en een flink hogere productie op kan leveren met behoud van lichtbenuttingsefficiëntie. Het gewas moet echter wel zo weinig mogelijk op snede (leeg) staan.

Anjer

Met ledlampen is een vergelijkbare productie en energie¬besparing haalbaar als met de huidige gloeilampen.

Tulp

Met ledbelichting verloopt de trek van tulp goed. Hierdoor is een meerlagenteelt mogelijk met een veel hogere energie-efficiëntie.

Potplanten

Alleen rood licht is effectief gebleken om pot- en perkplanten compacter te maken.

Verder onderzoek

Het Platform Licht heeft samen met onderzoekers, adviseurs, toeleveranciers en met name telers bepaald dat vervolgonderzoeken vooral liggen bij een ander spectrum (stuurlicht) en een betere lichtverdeling over de planten. 

Het Platform Licht is een initiatief van het programma Kas als Energiebron en wordt geleid door LTO Groeiservice in opdracht van Productschap Tuinbouw en het ministerie van EL&I.

Dennis Medema
Telefoon: 079-3470418
Email: d.medema@spam-protecttuinbouw.nl