Een belangrijk onderdeel van Het Nieuwe Telen (HNT) is efficiënt ventileren om vocht af te voeren. Luchtbehandelingskasten (LBK’s) hebben bewezen dat ze daarbij extra voordelen hebben. De techniek is echter nog sterk in ontwikkeling en het ontbreekt telers aan inzicht in de mogelijkheden. Bovendien vraagt het werken met deze techniek nieuwe vaardigheden. TNO vergeleek in het kader van Kas als Energiebron verschillende installaties:
Ontvochtigen en luchtbeweging
Luchtbehandeling blijkt vooral goed te scoren bij het gerichter, efficiënter, beter gecontroleerd en gelijkmatiger ventileren. De huidige LBK’s zijn daarin geen jaarrond oplossing. Ze behoeven in vochtige, minder koude perioden nog steeds aanvulling van de traditionele raamluchting.
Daarnaast creëert een LBK extra luchtbeweging. Dit blijkt vooral van belang voor het activeren van het gewas, zodat de overdracht van vocht en CO2 effectiever plaatsvindt. Telers die deze functie onder de knie krijgen, blijken productiever te kunnen telen. Voor het nivelleren van klimaatverschillen moet men echter geen hoge verwachtingen hebben. Daarvoor blijkt de opgewekte luchtbeweging onvoldoende dominant te zijn.
Intelligente regeling nodig
Ten behoeve van de energiezuinigheid kan luchtbehandeling in potentie meer scoren dan het aandeel dat nu door de efficiëntere ventilatie wordt bereikt. Een enkele aanbieder gaat al verder door warmteterugwinning uit ventilatielucht toe te voegen. Verdere kansen liggen er ten aanzien van efficiënter (laag-thermisch) verwarmen, vermindering van het elektriciteitsverbruik en gecombineerd actief ontvochtigen en ventileren. Er lijken zelfs mogelijkheden te zijn om het probleem van toegenomen klimaatongelijkheid in moderne kassen met luchtbehandeling weg te werken.
Om alle functies en nieuwe mogelijkheden van luchtbehandeling optimaal te kunnen benutten, dient intelligentie te worden ontwikkeld waarmee de systemen beter automatisch worden aangestuurd. Daarin schieten de regelsystemen thans nog tekort. De instellingen worden nu nog teveel op gevoel bepaald door de tuinder
TNO heeft het onderzoek uitgevoerd in opdracht van het Productschap Tuinbouw en het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) in het kader van het programma Kas als Energiebron.
Het Ministerie van EL & I en het Productschap Tuinbouw hebben dit onderzoek gefinancierd in het kader van het programma Kas als Energiebron.
Download hier het rapport van TNO >